In 2025 zijn 162 mensen omgekomen op de Franse snelwegen, volgens het veiligheidsrapport van de ASFA gepubliceerd op 29 juli 2026. Dit cijfer markeert een stijging ten opzichte van 2024 en heropent het debat over de werkelijke gevaren van deze wegen. Spreken over gevaarlijke snelwegen veronderstelt dat we definiëren wat we meten: het bruto aantal doden, het aantal ongevallen per gereden kilometer of de frequentie van ernstige botsingen op een bepaald segment.
Waarom de mortaliteit op snelwegen in 2025 weer stijgt
Snelwegen blijven, gerelateerd aan de gereden kilometers, het veiligste netwerk van Frankrijk. De nationale en departementale wegen concentreren de meeste doden. Deze statistische realiteit weerhoudt echter niet van een zorgwekkende trend: de mortaliteit op snelwegen is in 2025 met ongeveer 26 % gestegen ten opzichte van het voorgaande jaar, volgens de gegevens die zijn verspreid door Caradisiac en Auto Moto.
Het rapport van de ASFA wijst op een duidelijk toenemende factor: afleiding achter het stuur. Gebruik van de smartphone, manipulatie van de GPS, interactie met ingebouwde schermen. Deze gedragingen, die moeilijk in real-time te bestraffen zijn, verklaren een groeiend aandeel van dodelijke ongevallen op snelwegen.
Een ranking van ongevallen veroorzakende snelwegen beperkt zich dus niet tot het aanwijzen van een weg of een wegnummer. De gevaarlijkheid van een segment hangt net zozeer af van de configuratie als van het gedrag van degenen die het gebruiken.
Ongevallen veroorzakende snelwegen in Frankrijk: wat de bruto cijfers niet zeggen
Snelwegen classificeren op basis van het aantal bruto ongevallen bevoordeelt mechanisch de drukst bereden routes. Een snelweg die honderden duizenden voertuigen per dag trekt, zal logisch meer botsingen vertonen dan een weinig bereden plattelandssegment.
Het aantal doden per miljard gereden kilometers biedt een fijnere lezing van het werkelijke risico. Deze ratio relateert de ernst van ongevallen aan het verkeersvolume. Een kort maar kronkelig segment, met slecht ontworpen knooppunten, kan een veel hogere ratio vertonen dan een drukke maar recente en goed uitgeruste snelweg.
Factoren die het risico op een segment verergeren
Verschillende ontwerpelementen en exploitatie beïnvloeden de ongevallenstatistieken van een snelweg:
- De aanwezigheid of afwezigheid van een doorlopende vluchtstrook, die de ernst van pech en onverwachte stops beïnvloedt
- Het profiel van het tracé (strakke bochten, hoogteverschillen, terugkerende mistzones) die de zichtbaarheid vermindert en de remafstanden verlengt
- De dichtheid van de uitwisselingspunten (dichtbij elkaar liggende in- en uitgangen), die de invoegmanoeuvres en de conflicten in de rijrichting vermenigvuldigt
- De staat van het wegdek en de afwatering, die rechtstreeks invloed hebben op de grip bij regenachtig weer
De wegen die voor de jaren 1980 zijn aangelegd, vertonen vaak minder gunstige geometrische kenmerken dan de recentere tracés. Verminderde rijstrookbreedte, smalle middenbermen, oude vangrails: deze cumulatieve elementen verhogen de ernst van botsingen.
Afleiding en snelheid: de twee belangrijkste oorzaken op de snelweg
Het ASFA-rapport 2025 bevestigt dat afleiding de belangrijkste factor van dodelijke ongevallen op snelwegen is geworden, vóór overmatige snelheid. De eentonigheid van het autorijden op snelwegen bevordert het verlagen van de aandacht, en de alomtegenwoordigheid van schermen in de cabine versterkt dit fenomeen.
Snelheid blijft een belangrijke verergerende factor. Bij 130 km/u overschrijdt de remweg op een droge weg ruimschoots wat de meeste bestuurders intuïtief inschatten. Op een natte weg kan deze afstand verdubbelen.
Motorfietsfilen: een recente parameter
Sinds 11 januari 2025 is het rijden tussen de rijstroken met motorfietsen permanent toegestaan op snelwegen en bepaalde snelwegen met gescheiden rijbanen, volgens het decreet nr. 2025-33 van 9 januari 2025. Dit regelgevend kader stelt specifieke regels vast over de maximale snelheid en de afmetingen van de betrokken voertuigen.
Deze ontwikkeling verandert concreet de interacties tussen weggebruikers op de drukste snelwegen. Automobilisten moeten nu rekening houden met de regelmatige aanwezigheid van tweewielers tussen de rijstroken, wat een extra aandachtspunt toevoegt, vooral in vertragingzones.
Nationale wegen en snelwegen: de risiconiveaus vergelijken
Inhoud die de gevaarlijkste wegen van Frankrijk opsomt, mengt vaak snelwegen, nationale en departementale wegen. De nationale 79, tussen Montmarault en Mâcon, wordt regelmatig genoemd als een van de dodelijkste van het land. De segmenten met twee keer één rijstrook, die inhaalmanoeuvres bemoeilijken, hebben niets te maken met de verkeersomstandigheden op een tolweg.
Een nationale weg vergelijken met een snelweg zonder het type weg te specificeren, vertekent de analyse. Snelwegen met gescheiden rijbanen, met toegangcontrole en zonder gelijkvloerse kruisingen, bieden een structureel beschermender kader. Het risico op dodelijke ongevallen per kilometer blijft daar meerdere keren lager dan op bidirectionele wegen.
Dit onderscheid maakt het mogelijk om alarmistische ranglijsten te nuanceren. Een snelweg kan een hoog aantal ongevallen in absolute termen vertonen, terwijl deze statistisch gezien veiliger blijft dan een slecht onderhouden departementale weg die met 80 km/u wordt bereden.
De stijging van de mortaliteit op snelwegen in 2025 ondermijnt deze hiërarchie niet. Het wijst op een gedragsprobleem (afleiding, snelheid) eerder dan op een algemeen gebrek aan infrastructuur. De recente, goed onderhouden en correct aangegeven wegen blijven de veiligste van het Franse netwerk, op voorwaarde dat bestuurders hun aandacht behouden.